30 września 2026 roku odbyło się światowe spotkanie komunikatorów rodziny Najświętszych Serc Jezusa i Maryi (SSCC), podczas którego przedstawiciele różnych krajów świata podjęli refleksję nad wyzwaniami współczesnej komunikacji. Gościem i głównym prelegentem wydarzenia był hiszpański dziennikarz Emili Pacheco, natomiast spotkanie poprowadził Fernando Cordero SSCC
W dobie gwałtownego rozwoju mediów cyfrowych, sztucznej inteligencji i coraz większego problemu dezinformacji uczestnicy zastanawiali się, jak odpowiedzialnie korzystać z nowych technologii, zachowując jednocześnie szacunek dla prawdy, godności człowieka oraz chrześcijańskich wartości. Wystąpienie Emili Pacheco niech będzie inspiracją do pogłębionej refleksji nad rolą komunikatorów we współczesnym świecie oraz nad sposobami wykorzystania nowych narzędzi w służbie ewangelizacji i budowania dobra wspólnego. Zachęcamy do zapoznania się z relacją z tego spotkania.
Prawda, odpowiedzialność i nowe technologie w służbie Ewangelii
W świecie, w którym każdego dnia docierają do nas tysiące informacji, a sztuczna inteligencja coraz mocniej wpływa na sposób tworzenia i przekazywania treści, rola odpowiedzialnej komunikacji staje się szczególnie ważna. To właśnie temu tematowi poświęcone było międzynarodowe spotkanie komunikatorów Zgromadzenia Najświętszych Serc Jezusa i Maryi (SSCC), poprowadzone przez Fernando Cordero ss.cc., podczas którego główną konferencję wygłosił hiszpański dziennikarz Emili Pacheco.
W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele różnych krajów świata, odpowiedzialni za komunikację, media społecznościowe, strony internetowe, działalność wydawniczą oraz przekaz ewangelizacyjny w rodzinie SSCC. Tematem przewodnim była współczesna komunikacja cyfrowa, wykorzystanie obrazów i fotografii, zagrożenie fake newsami oraz możliwości i wyzwania związane ze sztuczną inteligencją.
Na początku konferencji prelegent przedstawił swoje doświadczenie zawodowe. Od ponad dwóch dekad Emili Pacheco związany jest z mediami katolickimi i świeckimi. Pracował w radiu i telewizji archidiecezji Barcelony, kierował lokalnymi mediami, współtworzył programy religijne emitowane przez publiczne radio katalońskie oraz pełni funkcję odpowiedzialnego za media w diecezji Sant Feliu de Llobregat. Jest także związany z prasą i działalnością redakcyjną.
To bogate doświadczenie pozwoliło mu spojrzeć na współczesne wyzwania komunikacyjne zarówno z perspektywy dziennikarza, jak i osoby działającej na rzecz Kościoła.
Żyjemy w świecie nadmiaru informacji
Jednym z najważniejszych wątków konferencji było zjawisko informacyjnego przeciążenia.
Jak zauważył prelegent, dostęp do informacji nigdy wcześniej nie był tak łatwy. Dzięki smartfonom i Internetowi możemy niemal natychmiast dotrzeć do wiadomości z każdego miejsca na świecie. Jednocześnie nie oznacza to automatycznie lepszego zrozumienia rzeczywistości.
Współczesny człowiek codziennie styka się z ogromną ilością: wiadomości, zdjęć, filmów, komentarzy, opinii, treści generowanych automatycznie. W takim środowisku coraz trudniej odróżnić informacje prawdziwe od fałszywych, a fakty od manipulacji. To właśnie dlatego komunikatorzy i osoby zaangażowane w działalność medialną Kościoła muszą zachować szczególną odpowiedzialność za przekazywane treści.
Obraz stał się językiem współczesnego świata
Znaczną część swojego wystąpienia Emili Pacheco poświęcił roli obrazu w komunikacji. Współczesny odbiorca coraz częściej najpierw patrzy, a dopiero później czyta. Zdjęcie, grafika, infografika lub krótki materiał filmowy potrafią przyciągnąć uwagę szybciej niż nawet najlepiej napisany tekst.
Według prelegenta obraz: ułatwia zrozumienie przekazu, zwiększa zapamiętywanie informacji, buduje emocjonalną relację z odbiorcą, pomaga przedstawiać nawet skomplikowane treści w prostszy sposób. Nie bez powodu największe platformy społecznościowe opierają swój sukces właśnie na komunikacji wizualnej. Instagram, Pinterest czy krótkie formy wideo są dziś podstawowymi kanałami dotarcia zwłaszcza do młodych pokoleń. Jednocześnie obraz posiada ogromną siłę oddziaływania. Może pomagać odkrywać prawdę, ale może również manipulować rzeczywistością. Dlatego konieczne jest odpowiedzialne korzystanie z fotografii i materiałów wizualnych.
Prawa autorskie to nie formalność
Jednym z najpraktyczniejszych tematów konferencji była kwestia praw autorskich. Prelegent podkreślił, że wiele instytucji, organizacji czy nawet wspólnot kościelnych popełnia ten sam błąd: wyszukuje zdjęcia w Internecie i wykorzystuje je bez zgody autora. Takie działanie może prowadzić do: naruszenia praw autorskich, wezwań od kancelarii prawnych, konieczności wypłaty odszkodowań, utraty wiarygodności instytucji.
Dlatego komunikatorzy powinni: korzystać z legalnych źródeł grafik, sprawdzać warunki licencyjne, poznawać zasady licencji Creative Commons, szanować pracę fotografów i twórców. Jak zauważył prelegent, szacunek dla praw autorskich jest nie tylko obowiązkiem prawnym, ale również wyrazem szacunku dla pracy drugiego człowieka.
Ochrona wizerunku i danych osobowych
Szczególną uwagę poświęcono również ochronie osób fotografowanych. W działalności kościelnej bardzo często publikowane są relacje ze spotkań, rekolekcji, wydarzeń formacyjnych, pielgrzymek czy uroczystości szkolnych. W takich sytuacjach konieczne jest poszanowanie prawa do wizerunku.
Szczególną ochroną objęte są dzieci i młodzież. Emili Pacheco przypomniał, że publikacja zdjęć osób nieletnich wymaga zgody rodziców lub opiekunów prawnych. Z tego powodu szkoły i instytucje edukacyjne już na początku roku szkolnego często pozyskują odpowiednie zgody dotyczące wykorzystania zdjęć uczniów w materiałach promocyjnych lub mediach społecznościowych.
Jednak odpowiedzialność nie kończy się na samym podpisanym formularzu. Zawsze należy zastanowić się: czy publikacja jest konieczna, czy nie narusza godności osoby, czy zdjęcie nie może zostać wykorzystane poza pierwotnym kontekstem oraz jaki wpływ może mieć publikacja na życie fotografowanej osoby.
Fake newsy jako jedno z największych wyzwań współczesności
Drugim filarem konferencji była walka z dezinformacją. Fake newsy są dziś obecne praktycznie wszędzie. Mogą być tworzone celowo w celu manipulowania opinią publiczną lub rozpowszechniane nieświadomie przez osoby przekonane o ich prawdziwości.
Prelegent zwrócił uwagę, że skutki dezinformacji są bardzo poważne: wzrost podziałów społecznych, utrata zaufania do mediów, wpływ na decyzje społeczne i polityczne, pogłębianie konfliktów. Szczególnie niebezpieczne jest szybkie udostępnianie informacji bez wcześniejszej weryfikacji źródła.
W świecie mediów społecznościowych wiele osób przekazuje dalej wiadomości tylko dlatego, że otrzymały je od znajomego lub członka rodziny. Tymczasem fakt otrzymania informacji od osoby zaufanej nie oznacza jeszcze, że sama informacja jest prawdziwa.
Krytyczne myślenie jako obowiązek chrześcijanina
Zdaniem prelegenta najważniejszą odpowiedzią na fake newsy nie jest technologia, ale odpowiednio ukształtowany człowiek. Dlatego ogromnego znaczenia nabierają: edukacja medialna, umiejętność sprawdzania źródeł, krytyczne myślenie, cierpliwość przed publikacją lub udostępnieniem informacji.
Komunikatorzy SSCC są wezwani nie tylko do przekazywania informacji, ale również do kształtowania kultury odpowiedzialnego korzystania z mediów.
Sztuczna inteligencja zmienia komunikację
Największe zainteresowanie uczestników wzbudziła część poświęcona sztucznej inteligencji. Emili Pacheco zauważył, że narzędzia takie jak ChatGPT, Gemini oraz systemy generowania grafiki coraz częściej stają się elementem codziennej pracy dziennikarzy, redaktorów i osób odpowiedzialnych za komunikację.
AI może pomóc: tworzyć teksty, przygotowywać grafiki, opracowywać kampanie informacyjne, organizować i porządkować dane, oszczędzać czas podczas pracy twórczej. Prelegent podkreślał jednak, że sztuczna inteligencja nie jest rozwiązaniem wszystkich problemów.
Wśród najważniejszych zalet sztucznej inteligencji zostały wymienione: szybkość działania - treści, których przygotowanie zajmowało wcześniej wiele godzin, mogą powstać w ciągu kilku minut; wsparcie kreatywności - AI może podsunąć nowe pomysły, inspiracje i sposoby przedstawienia treści; większa efektywność pracy Komunikatorzy mogą poświęcić więcej czasu na działania strategiczne i ocenę treści, a mniej na techniczne przygotowanie materiałów.
Zagrożenia związane ze sztuczną inteligencją
Jednocześnie prelegent wielokrotnie przypominał o niebezpieczeństwach. Sztuczna inteligencja może: powielać błędy zawarte w danych, wzmacniać istniejące uprzedzenia, generować fałszywe informacje, tworzyć realistyczne, ale nieprawdziwe obrazy i treści.
Z tego względu człowiek nie może rezygnować z odpowiedzialności za publikowane materiały. Każda treść wygenerowana przez sztuczną inteligencję wymaga weryfikacji.
Głos Kościoła wobec sztucznej inteligencji
Ważnym punktem wystąpienia były odniesienia do nauczania papieskiego dotyczącego rozwoju nowych technologii. W centrum refleksji znalazła się godność osoby ludzkiej oraz dobro wspólne. Prelegent podkreślał, że technologia nie może stać się celem samym w sobie. Musi zawsze pozostawać narzędziem służącym człowiekowi.
Wielokrotnie powracało przekonanie, że "Człowiek jest kimś więcej niż algorytm, a żadna maszyna nie jest w stanie zastąpić ludzkiego sumienia, odpowiedzialności i zdolności do miłości."
Pytania uczestników z całego świata
Po zakończeniu wykładu odbyła się żywa dyskusja.
Uczestnicy z Paragwaju pytali o zachowanie własnej tożsamości komunikacyjnej podczas korzystania z narzędzi AI. Odpowiedź była jednoznaczna: sztuczna inteligencja ma wspierać kreatywność człowieka, a nie ją zastępować.
Przedstawiciele Peru poruszyli temat odpowiedzialnego tworzenia treści w mediach społecznościowych. W odpowiedzi wskazano trzy podstawowe kryteria:
- prawdziwość przekazu,
- poszanowanie godności człowieka,
- odpowiedzialność za publikowane treści.
Szczególnie poruszające było pytanie uczestniczki z Indii dotyczące obrony osób ubogich i wykluczonych. W odpowiedzi zwrócono uwagę na fundamentalne zadanie komunikatorów: dawać głos tym, których głos nie jest słyszany, oraz pomagać ujawniać sytuacje niesprawiedliwości, zachowując jednocześnie szacunek dla prawdy i godności każdego człowieka.
Komunikacja jako misja
Światowe spotkanie komunikatorów SSCC pokazało, że wyzwania technologiczne nie są wyłącznie problemem technicznym. W swojej istocie są pytaniem o człowieka, prawdę i odpowiedzialność.
W epoce sztucznej inteligencji, szybkiego przepływu informacji i nieustannej obecności mediów społecznościowych komunikatorzy Zgromadzenia Najświętszych Serc Jezusa i Maryi są wezwani do budowania kultury komunikacji opartej na prawdzie, szacunku i trosce o dobro wspólne.
Nowe technologie mogą stać się potężnym narzędziem ewangelizacji. Warunkiem jest jednak to, aby zawsze pozostawały w służbie człowiekowi, a nie odwrotnie. Właśnie takie przesłanie wybrzmiało najmocniej podczas tego międzynarodowego spotkania komunikatorów SSCC.